Vesayetten Kurtulması Gerek!
Ramin Aghayev

Ramin Aghayev

Rusya'dan Haber

Vesayetten Kurtulması Gerek!

18 Mayıs 2018 - 16:15

Ahşap Global Dergisi'nin değerli yazarlarından Ramin Aghayev Türkiye'de inşaat sektörü perspektifinde orman ürünleri ve önemli bir kolu olan plywood/kontrplak ürün grubunun gelişimini kaleme aldı.

Kendisine bağlı 200’den fazla alt sektörü harekete geçiren Türk İnşaat Sektörü sadece bu alt sektörlerin değil Türkiye ekonomisinin de lokomotif sektörlerinin başında yer alıyor. Türk İnşaat Sektörünün GSMH (Gayri Safi Milli Hasıla) içindeki payının % 30’larda olduğu görülüyor. Tabii ki, İnşaat sektörünün hareket getirdiği önemli alt sektörlerden biri de Orman Ürünleri Sektörü.

Bu yazımızda orman ürünleri sektörünün önemli bir kolu olan plywood/kontrplak sektörü üzerinde biraz durmak istiyoruz.

Türkiye 17. sırada.

Çok kısa bir zaman önce Türkiye’nin ev sahipliğini üstlendiğini dünyanın en büyük 20 ekonomisinin bir araya geldiği G-20 ülkelerine birlikte göz atalım isterseniz. Dünya Bankası resmi sitesinden almış olduğumuz 2016 senesi GSYH (Gayri Safi Yurtiçi Hasıla) verilerine göre (https://data.worldbank.org/) Türkiye 17. sırada.

 

#

ülke

GSYH ,

milyar dolar

Nüfus,

milyon

Orman alanları,

bin hektar

Orman alanlarının ülke yüzölçümüne oranı

(%)

1

ABD

18 624

   323

310 095

34,00

2

Çin

11 199

1 379

208  321

22,00

3

Japonya

  4 949

127

25 320

67,00

4

Almanya

3 478

82

11 419

32,00

5

Birleşik Krallık

2 651

66

2 865

11,76

6

Fransa

2 465

67

24 664

36,76

7

Hindistan

2 264

1 324

70 682

24,00

8

İtalya

1 859

61

10 674

35,00

9

Brezilya

1 796

208

493 538

59,00

10

Kanada

1 536

36

347 069

38,00

11

Güney Kore

1 411

51

6 335

63,20

12

Rusya Fed.

1 283

144

814 931

50,00

13

İspanya

1 237

46

18 418

36,70

14

Avustralya

1 205

24

147 083

16,00

15

Meksika

1 047

128

71 000

36,50

16

Endonezya

932

261

91 010

53,00

17

Türkiye

864

80

21 678

27,60

18

Hollanda

777

17

365

8,79

19

Saudi Arap.

646

32

2 700

1,26

20

Arjantin

545

44

94 534

34,00

21

İsveç

514

10

28 073

68,95

 

"Sadece inşaat yaparak bu günlere gelmediler."

GSYH oluşumunda tabii ki de nüfus v.s. başka faktörlerde etkendir ve önemlidir. Ancak Türkiye nüfusunun neredeyse yarısı kadar nüfusa sahip Güney Kore Türkiye’nin iki katı GSYH yaparken, yine daha az veya aynı nüfuslarıyla açık ara Türkiye’nin önünde olan Kanada, İtalya, Fransa, Birleşik Krallık ve Almanya’yı görüyoruz.

İncelediğimizde; bu ülkelerin sadece inşaat yaparak bu günlere gelmediklerini, Teknoloji, Makine, doğal yeraltı ve yerüstü kaynaklarının doğru değerlendirilmesi v.s. alanlarda da önemli başarılara imza attıklarını görüyoruz. Konumuz genel ekonomik faktörler olmadığı ve zaten bu da yetki alanımız olmadığı için asıl ana konumuza gelmek istiyorum.

Aslında bakıldığında Türkiye orman ürünleri sektörü bir yönüyle hem devlet, hem de özel sektör olarak son senelerde ciddi adımlar atmış ve hatta Kastamonu Entegre, AGT, Yıldız Entegre v.s. gibi başarılarılarıyla yurtdışına da taşmış durumda.

"Orman ürünleri gelişimlerinin birçoğu inşaat sektörü ekseninde ve paralelinde dönüyor."

Burada önemli yol kat edilmiş durumda. Ancak orman ürünleri sektörünün diğer alanlarına dönüp baktığımızda; yukarıda da belirtmiş olduğumuz gibi Türk İnşaat Sektörü ekonominin ana lokomotiflerinden olduğu için maalesef orman ürünleri gelişimlerinin birçoğu inşaat sektörü ekseninde ve paralelinde dönüyor. Tabii ki plywood/kontrplak sektörü de bundan nasibini alıyor.

Her bir Türk insanının (kendimi de bu tanımın içinde görüyorum) övündüğü hususların üst sıralarında Türkiye’nin çok önemli olan coğrafi pozisyonu ve/veya en büyük değeri olan insan kaynakları yer alır. Peki bu artı yönlenirimizi daha iyi değerlendirilip de G-20’de ilk beşi neden bir türlü zorlayamıyoruz?

Yine yukarıda da belirtmiş olduğumuz gibi bu husus, üzerinde ekonomistlerin, eğitimcilerin, devlet yetkililerinin el ele verip nihai kararlar alacağı konular. Bize düşen bu konuda ve bu minvalde sektörümüz adına yapacağımız şahsi tavsiye ve yorumlar olabilir.

İsveç rol model olabilir

Genelde baktığımız zaman büyük bölümü ile orman ürünleri sektörü ve yakın perspektifte plywood/kontrplak sektörü Türkiye’de inşaat sektörüne bağlı hareket ediyor. Orman ürünleri (plywood/kontrplak) sektörü olarak bize rol model olabilecek sektörlerden ilki bence toplam 10 milyon (Türkiye nüfusundan tam 8 defa daha az) nüfusuyla İsveç olabilir. Türkiye ile neredeyse aynı miktarda orman alanlarına sahip olan "İsveç sadece Avrupa’nın değil tüm dünyanın önemli orman ürünleri tedarikçileriden" ve GSYH olarak da Türkiye’nin çok da gerilerinde değil.

Bu şekilde, buna benzer bir çok örnek verebiliriz, çoğaltabiliriz. Ancak bir fikir vermesi açısından yukarıda belirtmiş olduğum dünyanın en büyük ekonomilerinin listesini bu sefer de FAOSTAT(2016) verilerine binaen ülkelerdeki plywood/kontrplak üretim, ithalat ve ihracat rakamları olarak paylaşmak istiyorum.

#

ülke

Üretim,

m3

İmport,

m3

İmport,

bin USD

Export,

m3

Export,

bin USD

1

ABD

9 398 000

4 876 000

2 773 503

697 000

343 878

2

Çin

117 482 000

943 091

495 033

11 463 674

5 266 509

3

Japonya

2 706 000

2 881 294

1 477 245

41 234

22 271

4

Almanya

114 486

1 440 067

774 405

346 689

275 923

5

Birleşik Krallık

0

1 479 000

793 061

66 000

33 788

6

Fransa

250 000

475 025

335 533

152 764

170 062

7

Hindistan

2 521 000

106 000

74 410

44 926

47 614

8

İtalya

280 000

470 000

226 642

252 000

207 934

9

Brezilya

2 700 000

733

1 536

2 267 505

478 097

10

Kanada

1 951 000

1 343 249

329 357

626 347

341 202

11

Güney Kore

474 000

1 076 121

755 023

3 385

6 891

12

Rusya Fed.

3 759 000

87 944

28 663

2 458 425

945 270

13

İspanya

378 525

153 895

72 734

251 693

235 397

14

Avustralya

151 000

392 976

246 464

30 538

4 195

15

Meksika

111 000

531 282

304 162

8 533

3 807

16

Endonezya

3 800 000

61 594

35 966

2 998 017

2 243 465

17

Türkiye

120 000

288 000

316 670

36 000

21 224

18

Hollanda

0

533 800

249 168

68 500

41 454

19

Saudi Arap.

0

812 000

442 384

8 928

6 915

20

Arjantin

69 000

42 000

21 488

1 000

1 664

21

İsveç

60 000

174 720

108 280

22 470

14 433

...

Dünya TOTAL:

159 437 314

26 675 561

13 925 908

29 886 108

14 951 619

 

Dünyada farklı alanlarda Plywood/kontrplak'a günden güne talep artıyor

Değişik ağaç türlerinden, ebat, tutkal, yüzey görüntüsü, v.s. gibi özelliklerine göre çok farklı çeşitlerde üretilen plywood/kontrplak kaliteli, yenilenebilir ve doğal güzelliğiyle farklı alanlarda kendisine olan talebin günden güne arttığı bir ürün.

İnşaat sektörü plywood/kontrplak piyasasının gelişimini etkiliyor

Ülke olarak mobilya gibi bazı orman ürünleri sektörü gelişiminde ciddi ilerlemeler kaydetmiş olsak da, hala inşaat sektörü yukarıda da belirtmiş olduğumuz gibi tüm Türk ekonomisi gibi plywood/kontrplak sektörü oluşumunu da etkilemekte. Şu kadar ki, son 10-15 senedir hem ithal edilen plywood/kontrplağın %90 civarındaki kısmı sadece inşaatta kalıp malzemesi olarak kullanılan filmli/beton plywood olarak gerçekleşiyor. Diğer yandan yurtiçi ve yurtdışında Türk işadamlarının yatırımlarıyla imalata başlayan/başlayacak olan kapasitelerin neredeyse tümü yine kalıplık/beton filmli plywood üzerine konsantre olmuş durumda.

"Gelişmiş ülkelerde olduğu gibi ileriye gidebilmek için inşaattan çok daha fazlasına ihtiyaç vardır."

Halbuki yukarıda da anlatmaya çalıştığım üzere; inşaatla ülke bir yerlere gelse de, gelişmiş ülkeler örneğinden de gördüğümüz gibi, daha ilerisine geçebilmesi için ekokomik faktörler olarak inşaattan çok daha fazlasına ihtiyaç vardır. Bu konuda Türkiye’ye örnek konumda olabilecek ikinci bir ülke de kanaatimce Almanya'dır. Almanya gibi Türkiye de coğrafi konum olarak çok önemli lojistik merkezi/hub durumunda.  3. Havalimanı, Kanal İstanbul, İpek Yolu gibi büyük stratejik projelerle de devlet yetkililerinin farkında oldukları ve bu konuya önem gösterdikleri görülüyor.

"Almanya da örnek olabilir"

Ancak plywood/kontrplak sektörü olarak hem ithalatçıların, hem de imalatçıların bu sektöre kayda değer bir alaka duymadıklarını gözlemlemek mümkün. Hem plywood/kontrplak ithalatçılarına, hem de imalatçılarına fikir vermek bakımından Almanya lojistik sektörü ile ilgili birkaç bilgiyi sizinle paylaşmak isiyorum:

Diğer sektörlere göre daha az homojen yapıya sahip olan lojistik sektörü, Almanya’da ülkenin en büyük 3. ekonomik büyüklüğe sahip sektörüdür. Lojistik sektörü için üretim yapan şirketlerde 600 binden fazla çalışan vardır. Sektörün 1/3 payını ulaştırma hizmetleri oluşturmaktadır. Yaklaşık 60 bin şirket bu ulaştırma hizmetini vermektedir.Şirketler senede kişi başı 50 ton yük taşımaktadır. Bu yüklerin büyük bir kısmının taşıma işlemi karayolu (%70), tren (%16) ve deniz (%10) yoluyla yapılmaktadır. Tabii ki Almanya lojistik sektörünün gelişiminde uygun saha avantajının yanı sıra, yüksek sanayileşmenin de pozitif etkisi görülmektedir.

Dünya bankası tarafından en son 2016 senesinde yayınlanan Lojistik Performans İçeriği’ne (The Logistics Performance Index (LPI)) göre Almanya 4,23 puanla dünya birincisi. Maalesef Türkiye bu sıralamada 3,42 puanla henüz dünya 34'sü. (https://lpi.worldbank.org/international/global). Bu konuya devlet yetkililerinin el atması elzem görünmekte.

Almanya Lojistik sektörüne yılda 1,44 milyon m3 ve 770 milyon dolarlık plywood/kontrplak ithal ediyor.

Türkiye’deki kontrplak/plywood sektörü oyuncularının dikkatini Lojistik sektörüne çözüm/hizmet üreten sektörlerden ambalaj/sandık ve TIR dorseleri, konteyner tabanları imalat,tamiri sektörüne çekmek isitiyorum. Almanya’nın her sene ithal ettiği 1,44 milyon m3 ve 770 milyon dolarlık plywood/kontrplak sektöründe bu iki alt sektörün de çok ciddi payı var.

LPI 2016 verileri

Sıra

Ülke

Puan

1.

Almanya

4,23

2.

Lüksemburg

4,22

3.

İsveç

4,20

4.

Hollanda

4,19

5.

Singapur

4,14

6.

Belçika

4,11

7.

Avusturya

4,10

8.

İngiltere

4,07

9.

Hong Kong

4,07

10.

A.B.D.

3,99

34.

Türkiye

3,42

 

"Kontrplak/plywood kullanılan alanlar"

Gelişmiş ülkelerde kontrplak/plywood, inşaat sektörü (özellikle kalıplık filmli plywoodu kastediyorum) ve yukarıda belirtmiş olduğum sektörler dışında;

-  makara,

-  mobilya,

 - parke,

 - lkv,

 - sahne,

 - matbaa,

 - oyuncak,

 - park ve oyun alanları,

 - gemi/yat imalatı,

v.s. gibi onlarca belki yüzlerce farklı sektörlerde de kullanılmaktadır.

Bu sektörlerden bazılarının gelişim aşaması tabii ki de kayda değer çaptadır. Ancak Türkiye'de orman ürünleri ve özellikle de plywood/kontrplak sektörü olarak daha fazla Ar-Ge çalışmaları yapılmalı ve daha rekabetçi bir ortamda herkes elini taşın altına koyup tabiri caizse İnşaat Sektörünün vesayetinden kurtulmalıdır. 

Orman ve Su işleri Bakanlığı resmi verisidir.

 

Bu yazı 706 defa okunmuştur .

YORUMLAR

  • 0 Yorum
Henüz Yorum Eklenmemiştir.İlk yorum yapan siz olun..

Son Yazılar